Fundacja "WRÓĆ"

AAC – szkolenie z zakresu metod alternatywnej komunikacji

3 edycje x 15 osób
prowadzący: mgr Agnieszka Pilch/Stowarzyszenie „Mówić bez słów” – Kraków
miejsce kursu: OREW Jeziernik, 82-112 Ostaszewo
terminy:
1. Dobór systemu komunikacji i konstruowanie pomocy ułatwiających porozumiewanie się.
I edycja: 29 – 30 grudnia 2010
II edycja: 15 – 16 stycznia 2011
2. Wspieranie rozwoju i komunikacji dzieci niemówiących poprzez wykorzystanie technologii wspomagającej.
III edycja: 17 – 18 stycznia 2011
adresaci:
pedagodzy, logopedzi, psychologowie, terapeuci zajęciowi, nauczyciele


Co to jest AAC?
Termin AAC (Augmentative and Alternative Communication) oznacza komunikację wspomagającą i alternatywną. Komunikacja wspomagająca zawiera wszelkie działania, których celem jest pomoc w porozumiewaniu się osób nieposługujących się mową lub posługujących się nią w ograniczonym stopniu. Istnieje wiele wspomagających i alternatywnych sposobów porozumiewania się, które dają dziecku możliwość komunikowania się. Należą do nich systemy gestów, różnorodne systemy obrazkowe, piktogramy lub symbole abstrakcyjne. Możliwości i potrzeby każdego dziecka oceniane są przez interdyscyplinarne zespoły specjalistów i na tej podstawie odpowiedni sposób porozumiewania się wprowadzany jest w życie.

Kto jest użytkownikiem wspomagających sposobów porozumiewania się?
Użytkowników wspomagających sposobów porozumiewania się możemy spotkać m.in. wśród osób z porażeniem mózgowym, specyficznymi zaburzeniami mowy, upośledzeniem umysłowym, autyzmem. Im mniej zdolności mówienia posiada dana osoba, tym większe będzie jej zapotrzebowanie na komunikację wspomagającą.

W jaki sposób można pomoc osobom z trudnościami w porozumiewaniu się?
W bardzo różny, w zależności od stopnia niepełnosprawności zarówno motorycznej jak i umysłowej. Pomagamy między innymi poprzez: zaproponowanie odpowiedniego systemu wspomagającego porozumiewanie się, dostosowanie peryferii komputerowych oraz poprzez wyposażenie osób w różnego rodzaju urządzenia elektroniczne. Użytkownicy stale potrzebują pomocy profesjonalistów oraz zrozumienia i wsparcia ze strony słuchaczy. Sama znajomość systemu i posiadanie drogiego urządzenia nie wystarczy, aby móc samodzielnie porozumiewać się z otoczeniem.

Ile osób w Polsce potrzebuje takiej pomocy?
W Polsce nie było dotychczas takich badań. Z badań statystycznych, które prowadzono w Stanach Zjednoczonych wynika, że 0,3 – 0,6 % dzieci w wieku szkolnym nie jest w stanie używać mowy do porozumiewania się. Podobne badania prowadzono w Wielkiej Brytanii, gdzie liczba ta sięga 75 000 tj. 0,5 % dzieci. Jeśli więc założymy, iż 0,5 % jest odpowiednią proporcją, to w Polsce wśród dzieci w wieku szkolnym ok. 45 000 potrzebuje takiej pomocy.

Czy istnieją najlepsze metody pomocy?
Nie. Każdy użytkownik AAC ma różne predyspozycje i możliwości, stąd trudno o stwierdzenie, że dana metoda lub urządzenie jest najlepsze. W dobieraniu metod ważne są indywidualne predyspozycje człowieka, jego umiejętności i możliwości, a także osobiste preferencje. Oceny takiej można dokonać tylko w odniesieniu do konkretnej osoby. Wielu użytkowników AAC korzysta na co dzień z kombinacji różnych systemów porozumiewania się oraz różnych urządzeń technicznych. Każdy system ma użytkownikowi coś innego do zaoferowania.

Kto w Polsce udziela takiej pomocy?
Najlepszej pomocy udzielić mogą zespoły specjalistów odpowiednio do tego przygotowanych. Są to najczęściej logopedzi, pedagodzy, psycholodzy i rehabilitanci. Informacji na temat pomocy osobom potrzebującym AAC udziela w Polsce Stowarzyszenie „Mówić bez słów”.

oprac. Alina Smyczek


Dobór systemu komunikacji i konstruowanie pomocy ułatwiających porozumiewanie się.

Cele:
Po warsztatach terapeuci będą potrafili:

  • ocenić potrzeby komunikacyjne osoby niemówiącej,
  • skonstruować pomoce ułatwiające komunikację,
  • korzystać w rozmowie z osobą niemówiącą z pomocy komunikacyjnych.

Plan zajęć:

  1. Ocena umiejętności i potrzeb komunikacyjnych.
  2. Konstruowanie pomocy komunikacyjnych:
    - tablic tematycznych,
    - książek do komunikacji,
    - paszportów komunikacyjnych.
  3. Adaptacja książek i ćwiczeń do potrzeb osób niemówiących.
  4. Przygotowanie stanowiska pracy dla osoby z niepełnosprawnością ruchową.
  5. Zasady korzystania z pomocy ułatwiających porozumiewanie się.
  6. Włączanie osób niemówiących do zajęć grupowych.

Wspieranie rozwoju i komunikacji dzieci niemówiących poprzez wykorzystanie technologii wspomagającej.

Cele:
Po warsztatach terapeuci będą potrafili:

  • korzystać z oprogramowania wspierającego rozwój i komunikację osób niemówiących,
  • dobrać i obsługiwać urządzenia ułatwiające komunikowanie się,
  • dobrać urządzenia ułatwiające pracę z komputerem osobom z niepełnosprawnością ruchową,
  • korzystać z programów umożliwiających pomoce do porozumiewania się,
  • budować tablice dynamiczne ułatwiające porozumiewanie się.

Plan zajęć:

  1. Urządzenia ułatwiające pracę z komputerem osobie z niepełnosprawnością ruchową.
  2. Dobór i obsługa urządzeń ułatwiających porozumiewanie się.
  3. Budowanie pomocy ułatwiających porozumiewanie się w programach: Boardmaker, SymWriter, Altik.
  4. Konstruowanie tablic dynamicznych ułatwiających porozumiewanie się w programach: Boardmaker & Speaking Dynamically Pro, SymWriter, SymWord
  5. Budowanie stanowiska obsługi sprzętu technologii wspomagającej dla osoby niepełnosprawnej.
  6. Korzystanie z klawiatury wirtualnej i syntezatora mowy.
  7. Oprogramowanie dla osób niemówiących dostępne on-line.
  8. Adaptacja urządzeń i zabawek do możliwości ruchowych osoby z niepełnosprawnością.
Fundacja "WRÓĆ"